Archiwa tagu: centrum asystentury społecznej

Asystent osoby niepełnosprawnej

sejm2-kopiaRząd donosi ostatnio, że priorytetem w przyszłym roku ma być rozwinięcie i wsparcie instytucji asystenta osoby niepełnosprawnej.

Może i brzmi to pięknie, ale w ostatnio większość działań tzw. instytucjonalnych na rzecz wsparcia osób niepełnosprawnych budzi moje wątpliwości. Tak też jest i w tym przypadku.

Bo kim jest asystent osoby niepełnosprawnej?

Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych mówi o osobie (Asystent ON wg UoR) zatrudnionej przez pracodawcę, zatrudniającego osobę niepełnosprawną. Taka osoba pomaga pracownikowi niepełnosprawnemu w pracy w zakresie czynności ułatwiających komunikowanie się z otoczeniem, a także czynności niemożliwych lub trudnych do samodzielnego wykonania przez pracownika niepełnosprawnego na stanowisku pracy.

I tyle. Albo aż tyle. Taki pracownik w ustawie o rehabilitacji nawet nie jest nazwany asystentem osoby niepełnosprawnej Jego stanowisko może się różnie nazywać. Ważne, że w ramach swoich godzin pracy i zakresu obowiązków pomaga niepełnosprawnemu w wykonywaniu jego pracy.

Bliższe pojęcie o asystencie osoby niepełnosprawnej jako o zawodzie, możemy sobie wyrobić po lekturze rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie podstawy programowej kształcenia w zawodach. Kwalifikacje asystenta wg tego rozporządzenia to: „udzielanie pomocy i organizowanie wsparcia osobie niepełnosprawnej”.

Opis jej zadań i koniecznych umiejętności jest bardzo szeroki i określony jako:

udzielanie pomocy i organizowanie wsparcia osobie niepełnosprawnej.

Wyróżnia się w nim 4 grupy działań – wszystkie wzajemnie powiązane i wzajemnie z siebie wynikające. Są to: 1. organizowanie pracy z osobą niepełnosprawną, 2. wykonywanie czynności opiekuńczych, 3. aktywizowanie osoby niepełnosprawnej do samodzielności życiowej i 4. – wspieranie osoby niepełnosprawnej w trudnych sytuacjach życiowych

  1. Organizowanie pracy z osobą niepełnosprawną
    Uczeń:
    1)     analizuje dokumentację dotyczącą sytuacji zdrowotnej i społecznej osoby niepełnosprawnej;
    2)     rozpoznaje warunki życia osoby niepełnosprawnej;
    3)     wnioskuje o sytuacji osoby niepełnosprawnej z danych zawartych w dokumentacji;
    4)   rozpoznaje objawy chorobowe u osoby niepełnosprawnej ze strony poszczególnych układów i narządów;
    5)     rozróżnia rodzaje i stopnie niepełnosprawności;
    6)     ocenia możliwości i ograniczenia osoby niepełnosprawnej wynikające z wieku, stanu zdrowia fizycznego, psychicznego i niepełnosprawności;
    7)     diagnozuje potrzeby i problemy psychospołeczne osoby niepełnosprawnej;
    8)     przestrzega zasad indywidualizacji i podmiotowości w zaspakajaniu potrzeb i rozwiązywaniu problemów osoby niepełnosprawnej;
    9)     organizuje środowisko życia osoby niepełnosprawnej z uwzględnieniem jej potrzeb i problemów;
    10)   przestrzega zasad opracowywania indywidualnego planu współdziałania z osobą niepełnosprawną;
    11)   opracowuje plan współdziałania z osobą niepełnosprawną;
    12)   planuje metody, techniki i narzędzia pracy z osobą niepełnosprawną;
    13)   dobiera metody, techniki i narzędzia do realizacji zaplanowanych działań z osobą niepełnosprawną;
    14)   planuje techniki monitorowania podjętych działań;
    15)   prowadzi dokumentacje pracy z osobą niepełnosprawną.
  1. Wykonywanie czynności opiekuńczych
    Uczeń:
    1)     przestrzega procedur i standardów opieki środowiskowej;
    2)     rozpoznaje objawy zaburzeń psychosomatycznych u osoby niepełnosprawnej;
    3)     rozpoznaje stany zagrożenia zdrowia i życia osoby niepełnosprawnej;
    4)     udziela pierwszej pomocy w stanach zagrożenia zdrowia i życia osoby niepełnosprawnej;
    5)     przestrzega zasad i określa metody i techniki wykonywania czynności pielęgnacyjnych i higienicznych;
    6)     określa rodzaje narzędzi pracy oraz środków i materiałów do wykonywania czynności pielęgnacyjnych i higienicznych u osoby niepełnosprawnej;
    7)     pomaga osobie niepełnosprawnej w zaspakajaniu potrzeb fizjologicznych;
    8)     przestrzega zasad i określa metody zapobiegania odleżynom i odparzeniom u osoby niepełnosprawnej;
    9)     pomaga osobie niepełnosprawnej w prowadzeniu gospodarstwa domowego;
    10)   pomaga osobie niepełnosprawnej w przyjmowaniu leków zleconych przez lekarza;
    11)   analizuje rodzaje i techniki wykonywania ćwiczeń usprawniających ruchowo oraz gimnastyki oddechowej u osoby niepełnosprawnej;
    12)   prowadzi podstawowe ćwiczenia gimnastyczne uzgodnione ze specjalistą;
    13)   pomaga osobie niepełnosprawnej w korzystaniu ze świadczeń opieki zdrowotnej;
    14)   przestrzega zasad obsługi sprzętu rehabilitacyjnego i stosowania przedmiotów ortopedycznych;
    15)   pomaga osobie niepełnosprawnej w korzystaniu ze sprzętu rehabilitacyjnego i przedmiotów ortopedycznych;
    16)   przestrzega zasad współpracy z wolontariatem w opiece nad osobą niepełnosprawną;
    17)   współpracuje z wolontariuszami w opiece nad osobą niepełnosprawną.
  1. Aktywizowanie osoby niepełnosprawnej do samodzielności życiowej
    Uczeń:
    1)     inicjuje i podtrzymuje relacje międzyludzkie oraz współdziała z osobami z najbliższego środowiska ważnymi dla osoby niepełnosprawnej;
    2)     analizuje przyczyny występowania i metody rozwiązywania problemów społecznych i osobistych osoby niepełnosprawnej;
    3)     pomaga i udziela wsparcia osobie niepełnosprawnej w rozwiązywaniu problemów społecznych i osobistych;
    4)     planuje metody przygotowania osoby niepełnosprawnej do korzystania ze sprzętu i pomocy technicznych;
    5)     pomaga osobie niepełnosprawnej w korzystaniu ze sprzętu i pomocy technicznych ułatwiających samodzielne wykonywanie codziennych czynności;
    6)     planuje metody przygotowania osoby niepełnosprawnej i jej rodziny do samoopieki;
    7)     przygotowuje osobę niepełnosprawną oraz jej rodzinę do samoopieki;
    8)     charakteryzuje metody organizowania czasu wolnego osoby niepełnosprawnej;
    9)     organizuje czas wolny osobie niepełnosprawnej z wykorzystaniem zasobów środowiska lokalnego;
    10)   planuje metody, formy, techniki i środki terapii zajęciowej osoby niepełnosprawnej;
    11)   motywuje osobę niepełnosprawną do aktywnego spędzania czasu wolnego i rozwijania zainteresowań z uwzględnieniem jej potrzeb i możliwości;
    12)   dobiera metody aktywizowania osoby niepełnosprawnej w zależności od jej wieku, stanu jej zdrowia i niepełnosprawności;
    13)   pomaga osobie niepełnosprawnej w korzystaniu z kompleksowej rehabilitacji;
    14)   przestrzega zasad bezpieczeństwa podczas aktywizowania osoby niepełnosprawnej.
  1. Wspieranie osoby niepełnosprawnej w trudnych sytuacjach życiowych
    Uczeń:
    1)     określa metody integracji osoby niepełnosprawnej ze środowiskiem lokalnym;
    2)     wspiera osobę niepełnosprawną w integracji ze społeczeństwem;
    3)     aktywizuje środowisko społeczne do działań na rzecz osoby niepełnosprawnej;
    4)     asystuje osobie niepełnosprawnej w pełnieniu ról społecznych;
    5)     dobiera metody i techniki pracy z osobą niepełnosprawną;
    6)     przestrzega zasad opracowywania planu wsparcia osoby niepełnosprawnej;
    7)     opracowuje, monitoruje i ocenia realizację planu wsparcia osoby niepełnosprawnej;
    8)     reprezentuje osobę niepełnosprawną w negocjacjach z instytucjami, organizacjami, specjalistami i indywidualnymi osobami świadczącymi różne formy pomocy;
    9)     współpracuje ze specjalistami w opracowaniu programu kompleksowej pomocy osobie niepełnosprawnej;
    10)   analizuje systemy wsparcia i poradnictwa społecznego osoby niepełnosprawnej;
    11)   współpracuje z grupami wsparcia, organizacjami pozarządowymi i jednostkami samorządu terytorialnego działającymi na rzecz osoby niepełnosprawnej w środowisku lokalnym;
    12)   przestrzega zasad pozyskiwania środków finansowych z pomocy społecznej i innych instytucji;
    13)   pomaga osobie niepełnosprawnej w uzyskaniu środków finansowych na rehabilitację;
    14)   analizuje funkcje i zadania instytucji i organizacji świadczących pomoc osobie niepełnosprawnej;
    15)   pomaga osobie niepełnosprawnej w korzystaniu ze świadczeń pomocy społecznej i innych instytucji;
    16)   pomaga osobie niepełnosprawnej w korzystaniu z ofert edukacyjnych, poradnictwa zawodowego i w podejmowaniu zatrudnienia;
    17)   ocenia rodzaje barier architektonicznych i komunikacyjnych;
    18)   organizuje działania prowadzące do usuwania barier architektonicznych i komunikacyjnych;
    19)   analizuje Kartę Praw Osób Niepełnosprawnych;
    20)   stosuje przepisy prawa dotyczące opieki zdrowotnej państwa, prawa opiekuńczego, prawa o ubezpieczeniach społecznych i pomocy społecznej;
    21)   stosuje przepisy prawa dotyczące uprawnień osoby niepełnosprawnej i ochrony jej interesów;
    22)   pomaga osobie niepełnosprawnej w załatwianiu spraw urzędowych.

Asystent osoby niepełnosprawnej – taki wszystkowiedzący i „wszystkoumiejący” rycerz w lśniącej zbroi. No i wszystko pięknie. Tylko gdzie takiego/taką znaleźć? Gorzej – jak takiego rycerza/taką rycerkę – zatrudnić?

Oto Jesteśmy osobą niepełnosprawną. Aby zarabiać na życie i rehabilitację potrzebujemy się zatrudnić. Aby się zatrudnić potrzebujemy wstać z łóżka, umyć się, ubrać i dotrzeć na rozmowę kwalifikacyjną, pokazać się na niej z jak najlepszej strony, a potem – tak co dzień, lub z inną , większą, lub mniejszą częstotliwością docierać do miejsca zatrudnienia. No, chyba, że mamy umowę na zasadzie telepracy, wykonywanej w domu, ale i wtedy może być pomoc niezbędną.

Tych jednak czynności nie wykona osoba, o której mowa w ustawie o rehabilitacji. Te czynnosci nie mieszcza się w opisie ustawy. Bo dotyczą czynności poprzedzających wykonywanie pracy – acz, niezbędnych do jej zaistnienia.. Nie będzie to więc pracownik pracodawcy.

Czy zatem pracownik niepełnosprawny może samodzielnie zatrudnić taką osobę? Znowu mamy problem. Przepisy podatkowe i o systemie ubezpieczeń społecznych nie przewidują osoby fizycznej wśród płatników obowiązkowych składek ZUS i zaliczek na podatek dochodowy. Możemy więc zatrudnić dana osobę. Mamy w końcu – jeszcze.. – swobodę umów w Polsce. Ale umowa o pracę i umowa zlecenie (tak, tak – wbrew tym wszystkim tekstom o tzw. umowach „śmieciowych”) są umowami obłożonymi obowiązkowymi składkami ZUS. Mogę więc zatrudnić, ale – ponieważ ustawa nie przewiduje mnie jako płatnika, nie będę mógł pobrać i odprowadzić składek.

No, chyba, ze jesteś przedsiębiorcą, prowadzącym działalność gospodarczą, a osoba, za którą te składki odprowadzasz wpiera Cię w Twojej działalności gospodarczej. Wtedy jesteś płatnikiem ZUS składek z umowy zawartej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Ale dziś nie o tym. Dziś chcę zwrócić uwagę na to, że osoba, która nie prowadzi działalności gospodarczej ma poważne trudności formalne z zatrudnieniem osoby która ma jej pomagać w usamodzielnieniu się.

I teraz człowiek szuka wsparcia w doniesieniach o działaniach naszych elit, prawodawców i Rządu wreszcie. Że ma być lepiej. Że zajmą się problemem. Ale, czy takie wsparcie znajduje?

Otóż nie.

Poniżej macie Państwo link do transmisji posiedzenia komisji parlamentarnej umawiającej właśnie prace nad instytucją asystenta osoby niepełnosprawnej:

http://www.sejm.gov.pl/sejm7.nsf/transmisje.xsp?unid=900D6DD6B1FC1476C1257CEF0031892C#

Transmisja pokazuje cały przebieg posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Osób Niepełnosprawnych z dnia 26-06-2014. Posiedzeniu przewodniczył mu pan senator Libicki Jan Filip, a tematem posiedzenia były możliwości rozszerzania lokalnych programów wsparcia osób z niepełnosprawnością o usługi asystenckie. Prezentowano możliwości organizacji tzw. lokalnego Centrum Asystentury Społecznej, charakteryzowano profil asystenta osoby niepełnosprawnej, sposoby rekrutacji, możliwy zakres usług. Wiecej – mówiono już o strukturze zarządzania Centrum Asystentury Społecznej, obsłudze klientów (czyli, jak rozumiem – osób niepełnosprawnych), jak również o potencjalnych źródłach finansowania działalności owych centrów asystentury społecznej.

Czyli co? Czyli znowu kolejna biurokracja. Kolejne komisje i decydenci, którzy za niepełnosprawnego zadecydują, co mu potrzebne, kto mu potrzebny i czy w ogóle mu się należy…

Bo osoba niepełnosprawna się nie zna. Nie wie, jaki charakter pomocy jest jej najbardziej przydatny. Więcej! Zdaniem prezentujących nową koncepcję asystenta osoby niepełnosprawnej taka osoba nie może samodzielnie zatrudnić asystenta. Asystent osoby niepełnosprawnej powinien być zatrudniany wyłącznie za pośrednictwem organizacji zewnętrznych, instytucji publicznych lub pozarządowych i powinien być ich pracownikiem. Nie osoby, której będzie pomagał.

Asystent – taki wniosek nasuwa się po obejrzeniu transmisji – nie będzie mógł działać na własny rachunek,  ani też osoba niepełnosprawna nie będzie mogła jej samodzielnie zatrudnić. Powód? Ponieważ – tu wolny cytat: osoba niepełnosprawna mogłaby taką osobę-asystenta wykorzystywać (sic!) Taki właśnie wniosek i przyczynę konieczności zatrudniania asystenta osoby niepełnosprawnej wyłącznie poprzez biurokratycznych pośredników przedstawił sam pan przewodniczący (osoba niepełnosprawna, a jakże) senator Jan F. Libicki. Gratuluję..

Reklamy